تکنیک خیس در خیس نقاشی رنگ روغن

تکنیک آلاپریما یا خیس در خیس (آلاپریما یک کلمه ایتالیایی است که معنای بار اول میدهد) نوعی تکنیک نقاشی می باشد که اکثر مواقع برای رنگ روغن مورد استفاده قرار می گیرد. نقاشی رنگ روغن به دو روش خیس در خیس یا تر رو تر و همچنین روش رنگ گذاری لایه رو لایه انجام میشود. به روش اول آلاپریما (Alla Perima) هم گفته میشود. در این روش نقاش معمولا طی یک نشست، کار تابلوی نقاشی را به اتمام میرساند و تمام رنگهای استفاده شده در تابلو با هم خشک میشوند و پس از خشک شدن رنگها، رنگی به تابلو اضافه نمیشود. در این روش امکان ساخت و ساز و پرداخت های دقیق واقعگرایانه و عینی کاهش می یابد و قلم زنی آزادتر و راحت تر، جایگزین ریزه کاری و ظریف کاری در نمایش جزئیات نقاشی میگردد. مانند نقاشی زیر که اثری است از روبرت لیبرایس Robet Liberace نقاش معاصر آمریکایی.

تکنیک خیس در خیس نقاشی رنگ روغن

تکنیک خیس در خیس نقاشی رنگ روغن


در این روش نقاش در بازسازی رنگها گزینشی عمل نموده و به خاطر خیس بودن لایه های زیرین رنگها و لیز خوردن قلم مو روی سطوح رنگی زیرین، ناگزیر از انتخاب حرکتهای آزادتر و رهاتر قلم مو و احیانا قشر های ضخیمتر رنگی میباشد و با انتخاب سرد و گرم های مناسب سعی میکند تا حدودی به فضای کلی رنگهای مدل نزدیک شود.
تابلوی نقاشی که به این نحو انجام شده باشد، از نظر دوام و ماندگاری بهترین وضعیت را داراست. چرا که بهترین حالت برای رنگهای نقاشی روغنی همین حالتی است که رنگها به تدریج و همزمان و با هم، و به صورت طبیعی خشک شوند.

اگر بخواهیم به طور اجمالی فرایند این تکنیک را تعریف کنیم کار به این صورت است که لایه ی رنگی که بر روی ساپورت گذاشته می شود قبل از آنکه خشک شود لایه جدید نیز بر روی آن سوار می شود و به طور کلی فرایند نقاشی معمولا در یک جلسه به پایان می رسد. یکی از خصوصیات این تکنیک سریع بودن آن است.

تکنیک خیس در خیس از قدمت زیادی برخوردار است، به صورتی که از وقتی رنگ روغن کشف و ساخته شد این تکنیک نیز متولد شد، از نقاشان معروفی که چیره دستی زیادی در اجرای این تکنیک داشته اند می توان به ون دایک اشاره کرد، در دوره باروک ولاسکز توانایی خاصی در استفاده از این سبک داشته است.


اثری از دیگو ولاسکز

اثری از دیگو ولاسکز


در قرن نوزدهم میلادی با ظهور محصولات تجاری رنگ و تولید آنها در داخل تیوب، حمل و نقل آنها تسهیل شد، در عین حال دسترسی به تنوع رنگها افزایش یافت، به طوری که هنرمند می توانست با مراجعه به فروشگاه متریال های هنری، به حجم وسیعی از تنوع رنگی دسترسی داشته باشد. این اتفاق باعث رواج یافتن بیشتر سبک آلاپریما شد. دلیل این موضوع این بود که عنصر سرعت در این سبک به طور ذاتی مهم بود و زمانی که هنرمند نیازی به صرف وقت جهت ساختن و به دست آوردن رنگ دلخواه نداشت خود به خود پروسه سبک آلاپریما ساده تر و لذت بخش تر نمود می کرد، از طرفی کیفیت کار نیز تا حد زیادی ارتقاء می یافت.

امپرسیونست ها مانند کلود مونه، پست امپرسیونیستها مانند ونگوگ، رئالیستهایی مثل سارجنت یا روبرت هنری، اکسپرسیونیست ها مانند کیوم سوتین، و آبسترکها مانند ویلیام دکونینگ از این سبک بهره های زیادی بردند و همچنین در ارتقاء آن نقش بسزایی داشتند. بنابراین از این سبک در نقاشی فیگوراتیو و غیر فیگوراتیو استفده وسیعی می شود.


اثری از ونگوگ به روش خیس در خیس

اثری از ونگوگ به روش خیس در خیس


نمونه ای بارز و زیبا از سارجنت

نمونه ای بارز و زیبا از سارجنت


در سالهای اخیر از این سبک در نقاشی تلویزیونی استفاده زیادی می شود، برنامه هایی نظیر لذت نقاشی با اجرای باب رس، یا بیل الکساندر که جایزه "امی" را هم با این برنامه از آن خود کرد نمونه های بارز این قسمت هستند. (جایزه امی، یک جایزه آمریکایی برای تولیدات تلویزیونی است. که عموماً به عنوان معادل اسکار برای تلویزیون دانسته می‌شود.)

حال به بررسی و بیان این تکنیک از بعد فنی آن می پردازیم:

یکی از خصوصیات جالب تکنیک آلاپریما این است که ما در این تکنیک به واقع می توانیم خواص طبیعی رنگ و نور را به طور ملموسی مشاهده کنیم، به طوری که میدیوم ها و رنگها در این سبک به طور قابل توجهی انعطاف پذیر می شوند و حجم وسیعی از امکانات را در اختیار ما قرار می دهند. این سبک بسیار روان و نرم و حالت سیال دارد که این خاصیت می تواند حالت بسیار جالبی از احساس و جذابیت را به نمایش بگذارد، همچنین با این تکنیک می توان نورپردازی های بسیار جذابی را به نمایش گذاشت. از دیگر خصوصیات دلپذیر این سبک تولید بافتهای مورد نظر و جذاب می باشد که به هنرمند امکان بیان حالات و احساستش را در سطح وسیعی می دهد. به این تکنیک نقاشی مستقیم هم گفته می شود، زیرا در این سبک تصمیمات سریع گرفته می شوند و احساس خودجوش و مستقیم هنرمند در اثر هنری به وضوح قابل مشاهده می باشد، تصویر نقاشی اثر ونگوگ که در بالا نمایش داده شد مثال بسیار خوبی می باشد.

این تکنیک موارد زیادی از نظر آموزشی برای هنرجو دارا می باشد، اما اگر حتی تنها بخواهیم یک مورد مثبت برای این تکنیک در نظر بگیریم آن همانا افزایش اعتماد به نفس هنرجو می باشد. در این تکنیک هیچ نوع حربه ای وجود ندارد! شما نمیتوانید اشتباهاتتان را مخفی کنید شما باید آنها را اصلاح کنید، در این تکنیک اشتباهات تناسباتی اگر وجود داشته باشند به طور واضح به چشم می آیند و شما میتوانید به راحتی جهت اصلاح و ترمیم آن تلاش کنید. یکی دیگر از مزایای تکنیک خیس در خیس آزاد بودن آن است، شما میتوانید امضای خود را در دل کار مشاهده کنید، میتوان گفت تکنیک آلاپریما مانند "دی ان ای" است، دو همشکل آن وجود ندارد!

مطمئنا تکنیک آلاپریما تکنیک ساده ای نیست و نیاز به تمرین و آموزش زیر نظر اساتید مجرب دارد، در اینجا یک تمرین ابتدایی از این سبک را در چهار مرحله آموزش می دهیم:


آموزش گام به گام نقاشی آلاپریما

1- قرار دادن پایه و طرح اولیه با استفاده از اسکیس رنگ: در این قسمت با یک رنگ قهوه ای گرم شروع به طراحی و پیشبرد ساختار کلی پروژه می نماییم، توجه داشته باشید در این مرحله به هیچ عنوان نباید به جزییات کار توجه کرد، در ضمن اگر با طراحی و تناسبات مشکل دارید می توانید از راهکار شطرنجی کردن طرح استفاده نمایید، این تکنیک باعث ساده شدن طراحی شده همچنین باعث می شود که کار ساختارمند به جلو برده شود. توجه داشته باشید که متد شطرنجی کردن صرفا مخصوص افراد مبتدی نمی باشد کما اینکه اساتید بزرگ قدیم نیز از این روش استفاده می کرده اند.


گام دوم نقاشی آلاپریما

2- با رنگ غالب در کار پیش بروید:

به طرح یا مدلتان دقت کنید! کدام رنگ رنگ کلی کار شماست؟ با تنهای میانی همان رنگ شروع به رنگ گذاری کنید با این روش شانس بیشتری برای کشف تنهای تیره تر و روشن تر بر روی کار دارید. در ادامه کم کم شروع به کشف تنهای تیره تر و روشن تر نمایید. قلمو را با تاشهای سنگین بر روی بوم جلو ببرید، و شروع به ترمیم کار بر روی بوم با استفاده از همین تاشها نمایید. این کار را تا رسیدن به حد متوسط یک ترکیب بندی و هارمونی نور و رنگ ادامه دهید. توجه داشته باشید که منظور از تاشهای سنگین در این مرحله این نیست که شما از لایه های ضخیم رنگی استفاده کنید، برعکس! در این مرحله تا جای ممکن سعی کنید از لایه های نازک ولی وسیع استفاده کنید. از قلم موی بزرگ استفاده کنید و هر چه رو به جلوتر میرید سایز قلمو را کاهش داده و وارد جزییات شوید.


گام سوم نقاشی آلاپریم

3- کم کم وارد جزییات شده و شکلها را تعریف کنید

در اینجا تقریبا کاراکتر کار شما به وجود آمده است و زمان مناسبی برای اضافه کردن کنتراستهای قوی تر می باشد. همچینین در این مرحله می توانید کم کم شروع به نورگذاری کرده همینطور بر روی نقاط تیره تر کمی تاکید نمایید. در ضمن در این مرحله توصیه می شود که دقت و تمرکز بیشتری روی جزییات داشته باشید، از مدیوم های شفاف تر و چرب تر استفاده کنید و همیطور شروع به گذاشتن لایه های ضخیم تر با درجه استفاده از رنگ بیشتر نمایید.

فراموش نکنید جهتی که قلم مو را در کار حرکت می دهید نیز مهم می باشد، تاش های قلمو در این سبک چشم بیننده را در سطح کار به حرکت در می آورد، بنابراین از تاش قلمهای آشفته و بی نظم خوداری نمایید. هنرمندان معمولا این مرحله از تکنیک آلاپریما را مرحله به وجود آمدن روح و قلب نقاشی می نامند. بنابراین دقت و حوصله کافی را در این مرحله را لحاظ نمایید. بعلاوه توصیه می شود که در این مرحله به جزئیات کارکتر نیز توجه کنید، یک راهکار مفید این است که اجزای نقاشی را به صورت آبسترک و اشکال هندسی تصور کنید و در سطح و حدود این اشکال هندسی تنالیته و سایه روشن و نور آنها را کنترل نمایید. فراموش نکنید بحث تنالیته و تضادهای رنگ و رنگ شناسی در نقاشی خیس در خیس از اهمیت بالایی برخوردار می باشد، به طوری که در برخی مواقع در کار هنرمند به علت ماهیت سریع این سبک اشکالهای تناسباتی دیده می شود اما به دلیل تسلط هنرمند به مباحث ذکر شده این مشکلات تناسباتی به چشم نمی آیند.


گام چهارم نقاشی آلاپریم

4- تاشهای نهایی را اضافه کنید

در این مرحله نقاشی تقریبا به پایان رسیده است و تنها نیاز به اضافه کردن جزییات نهایی و کار بر روی اثر با هدف القای عمق بیشتر و سه بعدی شدن بیشتر کار می باشد. حالا زمان مناسبی برای اضافه کردن لایه های ضخیم تیره و روشن و القای کنتراستهای شدیدتر در کار به جهت ایجاد بیشتر حجم و بعد می باشد. مطمئن شوید که خطوط در کار شما به نحو متناسبی محو شده اند و مرز بین رنگها به خوبی در هم آمیخته و از یک رنگ به رنگ دیگر حرکت می کنند، برای پیشبرد این هدف می توانید از قلموی محو کن یا یک قلموی تمیز نرم جهت محو کردن مرزها استفاده کنید، توجه داشته باشید که این کار بسیار حساس می باشد و در صورت کثیف بودن قلمو یا محو کن یا پایین بودن کیفیت آنها موجب آسیب جدی و هدر رفتن زحمات شما خواهد شد. در پایان به این نکته توجه کنید که نتیجه این سبک اغلب یک نتیجه غیر متعارف و احساسی می باشد و شیرینی این سبک هم در همین موضوع نهفته است!


مؤکداً از مراجعه حضوری از ساعت ۱۶ به بعد خودداری نمایید          آموزشگاه هنرهای تجسمی ایکاروس سه شنبه ها تعطیل است